St. John Henry Newman
Grammar of Assent
Part 2 › Chapter 6 · Part 7 of 7
Assent considered as Unconditional
(5.) Nor, lastly, does this doctrine of the intrinsic integrity and indivisibility (if I may so speak) of assent interfere with the teaching of Catholic theology as to the pre-eminence of strength in divine faith, which has a supernatural origin, when compared with all belief which is merely human and natural. For first, that pre-eminence consists, not in its differing from human faith, merely in degree of assent, but in its being superior in nature and kind [Note 3], so that the one does not admit of a comparison with the other; and next, its intrinsic superiority is not a matter of experience, but is above experience [Note 4]. Assent is ever assent [Note 5]; but in the assent which follows on a divine announcement, and is vivified by a divine grace, there is, from the nature of the case, a transcendant adhesion of mind, intellectual and moral, and a special self-protection [Note 6], beyond the operation of those ordinary laws of thought, which alone have a place in my discussion.
Section 2
Source notes
Note numbers follow the source edition.
3. "Supernaturalis mentis assensus, rebus fidei exitibitus, cùm præcipuè dependeat à gratiâ Dei intrinsecus mentem illuminante et commovente, potest esse, et est, major quocunque assensu certitudini naturali præstito, seu ex motivis naturalibus orto," &c. Dmouski, Instit. t. i. p. 28.
4. Hoc [viz. multo certior est homo de eo quod audit à Deo qui falli non potest, quàm de eo quod videt propriâ ratione quâ falli potest] intelligendum est de certitudine fidei secundum appretiationem, non secundum intentionem; nam sæpe contingit, ut scientia clariùs percipiatur ab intellectu, atque ut connexio scientiæ cum veritate magis appareat, quàm connexio fidei cum eâdem; cognitiones enim naturales, utpote captui nostro accommodatæ, magis animum quietant, delectant, et veluti satiant."—Scavini, Theol. Moral. t. ii. p. 428.
5. "Suppono enim, veritatem fidei non esse certiorem veritate metaphysicâ aut geometricâ quoad modum assensionis, sed tantum quoad modum adhæsionis; quia utrinque intellectus absolutè sine modo limitante assentitur. Sola autem adhæsio voluntatis diversa est; quia in actu fidei gratia seu habitus infusus roborat intellectum et voluntatem, ne tam facilè mutentur aut perturbentur."—Amort, Theol. t. i. p. 312.
"Hæc distinctio certitudinis [ex diversitate motivorum] extrinsecam tantum differentiam importat, cùm omnis naturalis certitudo, formaliter spectata, sit æqualis; debet enim essentialiter erroris periculum amovere, exclusio autem periculi erroris in indivisibili consistit; aut enim habetur aut non habetur."—Dmouski, ibid. p. 27.
6. "Fides est certior omni veritate naturali, etiam geometricè aut metephysicè certâ; idque non solum certitudine adhæsionis sed etiam assentionis... Intellectus sentit se in multis veritatibus etiam metaphysicè certis posse per objectiones perturbari, e.g. si legat scepticos... E contrà circa ea, quæ constat esse revelata à Deo, nullus potest perturbari."—Amort, ibid. p. 367.
Source: Grammar of Assent (Newman Reader)